Kritik Stok Ne Demek? Seviyesi ve Hesaplaması
Yazar
Stoqla Ekibi
Yayınlanma
Okuma Süresi
"Stok bitti, sipariş yetişmedi" ile "depo dolu, nakit kilitlendi" arasındaki ince çizgi, doğru hesaplanmış bir yeniden sipariş noktasından geçer. İyi haber: bu hesap karmaşık değildir.
Kritik Stok Ne Demek?
Kritik stok, bir ürünün stok miktarının inmesine izin verilebilecek en alt sınırdır. Bu seviyeye ulaşıldığında yeni sipariş verilmezse, tedarik gelmeden önce ürün tükenir. Literatürde minimum stok seviyesi veya kritik seviye olarak da geçer.
Mantığı şudur: sipariş verdiğiniz an mal elinize geçmez; arada bir tedarik süresi vardır. Kritik stok, işte bu süre boyunca satmaya devam edebilmenizi sağlayacak tampon miktardır.
Tek bir doğru rakam yoktur — her ürün için ayrı hesaplanır. Hızlı tükenen ve tedariki uzun süren üründe yüksek, yavaş hareket eden ve çabuk temin edilen üründe düşüktür. Aşağıdaki formül tam olarak bu seviyeyi bulmanızı sağlar.
Yeniden Sipariş Noktası (Reorder Point)
Temel formül şudur:
Reorder Point = (Günlük Ortalama Satış × Tedarik Süresi) + Emniyet Stoğu
Örnek: Günde ortalama 20 adet satan, tedarik süresi 7 gün olan bir ürün ve 30 adetlik emniyet stoğu için: (20 × 7) + 30 = 170 adet. Stok 170'in altına düştüğünde sipariş verilmelidir.
Emniyet Stoğu Neden Gerekli?
Talep dalgalanır, tedarik gecikebilir. Emniyet stoğu, bu belirsizliğe karşı bir tampondur. Talebi oynak ve tedariği güvenilmez ürünlerde emniyet stoğu yüksek; istikrarlı ürünlerde düşük tutulur.
Sipariş Miktarını Belirlemek
Ne zaman sipariş vereceğinizi reorder point söyler; ne kadar vereceğinizi ise ekonomik sipariş miktarı (EOQ) ve depo kapasiteniz belirler. Çok sık küçük sipariş lojistik maliyeti, seyrek büyük sipariş ise depolama maliyeti üretir.
Otomasyonun Gücü
Bu hesapları elle takip etmek yüzlerce üründe imkânsızdır. Stoqla'nın yeniden sipariş kuralları ve talep tahmini modülü, her ürün için eşiği izler ve sınır aşıldığında sizi uyarır veya sipariş önerisi üretir.
Sonuç
Doğru reorder point, stoksuzluk ile aşırı stok arasındaki dengeyi kurar. Formülü bir kez tanımlayın, gerisini sistem takip etsin.